Een waterleiding verleggen doe je wanneer je een badkamer verbouwt, een muur wilt doorbreken of een nieuwe kraan op een andere plek wilt aansluiten. Het is geen onmogelijke klus voor een handige doe-het-zelver, maar je moet weten wat je doet: fouten met water kunnen snel leiden tot lekkage en waterschade. In dit artikel lees je hoe je een waterleiding correct verlegt, welke materialen je nodig hebt en wanneer je beter een installateur inschakelt.
Wanneer is waterleiding verleggen nodig?
De meest voorkomende reden om leidingen te verleggen is een badkamer- of keukenrenovatie. Je wilt de wastafel naar een andere muur, de douche krijgt een nieuwe plek, of de gootsteen in de keuken verschuift een paar meter. Ook bij het slopen van een wand of het plaatsen van een tussenwand loop je bijna altijd tegen leidingen aan die in de weg zitten.
Soms is de reden technischer: een oude leiding is verroest of verstopt en vervangen op de originele plek is lastiger dan hem helemaal opnieuw te leggen. In nieuwbouwsituaties leg je leidingen soms ook al in de vloer of wand vóórdat de afwerking aangebracht wordt, zodat de aansluiting later op precies de gewenste plek uitkomt.
Welke materialen gebruik je bij het verleggen van een waterleiding?
De meest gebruikte materialen voor waterleiding zijn koper, meerlagenbuis (ook wel MLCpijp of Uponor-buis) en kunststof (PEX of PP). Koper is duurzaam en hittebestendig, maar duurder en lastiger te bewerken: je hebt een soldeerbrander of perstang nodig. Meerlagenbuis en PEX zijn flexibeler en populairder geworden bij renovaties, omdat ze makkelijker door muren en vloeren te leiden zijn.
Een relatief nieuwe manier van werken is het kliksysteem, zoals het Uponor Click-systeem. Daarmee verbind je leidingen zonder gereedschap als een perstang. Je schuift de koppeling op de buis, klikt hem vast en de verbinding is waterdicht. Dit maakt het verleggen van leidingen toegankelijker voor doe-het-zelvers. Let er wel op dat je de juiste buismaat kiest: voor koud- en warmwaterleidingen in woningen is dat vrijwel altijd 15 mm of 22 mm diameter.
Waterleiding verleggen: de stappen
Zet als eerste het water af bij de hoofdkraan of bij de stopkraan van het betreffende circuit. Draai daarna een kraan open om de druk uit de leiding te laten lopen. Leg een doek of emmer klaar, want er blijft altijd een kleine hoeveelheid water in de buis staan.
Zaag of knip vervolgens de bestaande leiding door op de plek waar je wilt beginnen. Gebruik hiervoor een pijpsnijder: die geeft een schone, rechte snede zonder braampjes. Braampjes in de leiding kunnen later voor verstoppingen zorgen. Ontbraam de binnenkant van de buis altijd even met een ontbramer of kleine vijl.
Trek of leid daarna de nieuwe buis naar de gewenste locatie. Klem of beugel de buis elke 50 tot 75 cm vast aan de muur of vloer, afhankelijk van het materiaal. Flexibele kunststofbuizen mogen vaker beugeld worden, zeker in warmwaterleidingen, om doorzakken te voorkomen. Maak dan de verbindingen aan beide uiteinden: met soldeer, persogen of klikfittingen, afhankelijk van het systeem dat je gebruikt.
Zet het water pas weer aan als alle verbindingen gemaakt zijn. Controleer elke verbinding direct op lekkage door de aansluiting droog te houden en er goed naar te kijken terwijl het water aanstaat. Wacht minimaal een paar minuten voordat je de verbinding afdekt of tegelwerk plaatst.
Leidingen in vloer of wand wegwerken
Als je de leiding wilt wegstoppen in de vloer of wand, gebruik dan altijd een mantelbuis (ook wel beschermbuis). De waterleiding gaat daarin vrij liggen, zodat hij bij een eventuele lekkage vervangen kan worden zonder dat je de vloer of wand opnieuw hoeft open te breken. Dit is bij vloerverwarming al standaard, maar ook bij ingebouwde leidingen in bad- en keukenwanden is het sterk aan te raden.
Leg de leidingen bij voorkeur zo recht en kort mogelijk. Elke extra bocht of knie veroorzaakt extra weerstand in het systeem, wat bij langere leidingtrajecten kan leiden tot drukverlies bij de kraan. Gebruik ruime bochtstukken in plaats van scherpe hoekstukken als dat mogelijk is.
Wanneer schakel je een installateur in?
Een waterleiding verleggen in kunststof met klikfittingen is voor een handige doe-het-zelver goed te doen. Maar er zijn situaties waarin je beter een erkend installateur inschakelt. Dat geldt als je aan de hoofdleiding moet werken, als je leidingen voor warm tapwater met hoge druk verlegt, of als je aansluiting zoekt op een cv-ketel of warmtapwaterinstallatie. Verzekeringsmaatschappijen en woningcorporaties vragen bij schade soms om bewijs dat het werk door een gecertificeerd bedrijf is uitgevoerd.
Ook bij oudere woningen met loodleidingen (gebouwd vóór circa 1960) adviseer je nooit zelf te solderen of te koppelen: loodleidingen hoor je volledig te laten vervangen door een professional, vanwege de gezondheidsrisico’s van lood in drinkwater.
Heb je na het verleggen twijfel over de kwaliteit van je verbindingen, laat dan een installateur de aansluitingen controleren voordat je alles dichtmaakt. Dat kost een uurtje en voorkomt veel ellende achteraf.
